ग्राहक पहिचान, सम्पत्ति शुद्धीकरण निवारण तथा आतङ्कवादी क्रियाकलापमा वित्तीय लगानी सम्बन्धि ग्राहक सचेतना
o ग्राहकको वास्तविक पहिचान तथा सोको सम्पुष्टि गर्ने प्रक्रिया नै ग्राहक पहिचान हो । ग्राहकले बैंकमा विभिन्न कारोबारहरु गर्दै गर्दा आफ्ना ग्राहकको त्यस्ता कारोबार तथा ग्राहकसंग सम्बन्धित पर्याप्त/उपयुक्त विवरण/जानकारी तथा सो विवरणहरुलाई प्रमाणित गर्ने कागजातहरु बैंकले ग्राहकसंग माग गर्ने गर्दछ ।
o आफ्नो फोन नम्बर, सम्पर्क ठेगाना, पेशा, व्यवसाय, आदि जस्ता विवरणहरु परिवर्तन भएमा सो विवरणहरु अद्यावधिक गर्न बैंकलाई पठाउनु/अनुरोध गर्नु पर्दछ ।
o ग्राहकको वास्तविक पहिचान नभएसम्म बैंकले कुनै पनि कारोबार अगाडी बढाउँदैन । त्यसैले बैकिङ्ग प्रयोजनको लागि माग हुने यस्ता विवरण तथा कागजात बु्झाउन ग्राहकले हिच्किचाउनु हुँदैन र ग्राहकका त्यस्ता कागजात तथा विवरण बैंकले गोप्य राख्ने गर्दछ ।
o सम्पत्ति शुद्धीकरण निवारण तथा आतङ्कवादी क्रियाकलापमा वित्तीय लगानी रोक्नका लागि बैंकले आफ्ना ग्राहक तथा ग्राहकका कारोबारहरुको विवरण/जानकारी लिने गर्दछ ।
o कुनै गैरकानूनी क्रियाकलापबाट कमाएको / आर्जन गरेको रकम / कालो धन बैंक खाताबाट हुने कारोबार मार्फत् बैकिङ्ग प्रणालीमा प्रवेश भएपछि सम्पत्ति शुद्धीकरण भएको भनिन्छ ।
o यदि कुनै व्यक्तिले कुनै कारण बिना तपाईंको नाममा बैंकमा खाता खोल्न अनुरोध गरेमा, सो व्यक्तिले तपाईंको नामको खाता अनुचित लाभ/सम्वृद्धि लिनका लागि प्रयोग गरेको हुन सक्दछ ।
o अन्य कुनै व्यक्तिले तपाईंको खातामा जम्मा गरेको निक्षेप रकमको प्रयोजन सही हुनुपर्छ र त्यो रकम कानूनसम्मत स्रोतबाट अर्जन भएको हुनुर्पछ ।
o रु १०.०० लाख वा सो भन्दा बढी रकम खातामा जम्मा गर्दा सो रकम कुनै गैरकानूनी स्रोतबाट आर्जने भएको होईन भन्ने सुनिश्चित गर्नको लागि उक्त रकमको स्रोत खुलाउनु पर्दछ ।
o यदि तपाइँ कुनै व्यक्ति वा संस्थालाई आर्थिक सहयोग गर्दै हुनुहुन्छ भने, त्यस्तो कोष कुनै पनि व्यक्तिगत आतंकवादी वा आतंकवादीहरूको समूहलाई आर्थिक सहयोगको लागि प्रयोग गर्नु हुँदैन।
o रकम वैध उद्देश्यका साथ तेस्रो पक्षको खातामा जम्मा गरिनुपर्छ। तसर्थ, एक लाख वा सोभन्दा माथिको रकम तेस्रो पक्षमा जम्मा गर्ने हो भने निक्षेपको उद्देश्य खुलाउनुपर्छ।
मनी म्युल -Money Mule_ र म्युल खाताहरू -Mule Accounts_
“मनी म्युल“ लाई “म्युल“ पनि भनिन्छ । मनी म्युल भन्नाले यस्तो व्यक्ति हो जसलाई सम्पत्ति शुद्धीकरण योजनाका लागि अपराधीहरूको तर्फबाट अवैध रूपमा आर्जित पैसा प्राप्त गर्न, स्थानान्तरण वा सार्न, र झिक्नका लागि प्रयोग गरिन्छ । यस्तै प्रकारले, म्युल खाता भनेको ठगी, साइबर अपराध, लागुऔषध तस्करी वा अन्य संगठित अपराधजस्ता अवैध स्रोतबाट आएका रकम प्राप्त गर्न र सार्न प्रयोग गरिने व्यक्तिगत वा व्यावसायिक खाता हो । मनी म्युलले प्रायः अपराधबाट कमाएको रकम हो भन्ने लाई चाल नपाई त्यस्तो रकम सार्न आफ्नो बैंक खाता प्रयोग गर्न दिन्छ । मनी म्युलले जानाजान अपराधीहरूलाई सहयोग गरिरहेको पनि हुनसक्छ वा यस्तो व्यक्ति सामाजिक सञ्जालका विज्ञापनहरू, नक्कली जागिरका प्रस्तावहरू, उपहार ठगी, प्रेम प्रलोभन ठगी, लगानी ठगी आदिमार्फत प्रलोभनमा पारिएको एक अन्जान पीडित पनि हुन सक्छ ।
साधारणतया, म्युल हर्डरले (ःगभि ज्भचमभच) युवाहरूलाई मनी म्युलको रूपमा भर्ती गर्न लक्षित गर्छन् । म्युलले प्रायः आफ्नो बैंक खातामा ठगी वा अन्य अपराधका पीडितहरूबाट आएको अवैध रकम प्राप्त गर्दछ । त्यसपछि म्युललाई सो रकम अर्को खातामा स्थानान्तरण गर्न, वा पैसा झिकेर अन्य माध्यमबाट (जस्तैः नगद, उच्च जोखिमयुक्त क्षेत्रहरूमा वायर स्थानान्तरण, वा क्रिप्टोकरेन्सी) पठाउन निर्देशन दिइन्छ । रकम स्थानान्तरण भइसकेपछि, अपराधीहरूले म्युलसँगको सम्पर्क तोड्छन् र म्युलहरुलाई कानुनी परिणामहरूको सामना गर्नुपर्ने जोखिममा छोडिदिन्छन् । अपराधीहरूले अवैध पैसाबाट आफूलाई केही समयका लागि टाढा राख्न र प्रहरीले उनीहरूलाई भेट्टाउन कठिन बनाउन म्युलहरूको प्रयोग गर्छन् ।
|
dgL Do'n u|fxssf] k|f]kmfOn |
Do'n vftfx¿df x'g] sf/f]af/sf] 9fFrf |
|
ljBfyL{, u[lx0fL, a]/f]huf/ JolQm jf Go"g cfo ePsf] JolQm . |
7"nf] ;+Vofdf x'g] /sd :yfgfGt/0fx¿ nuQ} t'?Gt} /sd lemSg] jf cGoq ;fg]{ sfd x'g' . |
|
u|fxsn] sf]ifsf] ;|f]t / p2]Zo :ki6 ¿kdf atfpg ;Sb}g . |
w]/} ;fgf lgIf]kx¿kl5 Ps}k6sdf 7"nf] /sd lemSg] jf :yfgfGt/0f ug'{ . |
|
Ps} JolQmn] w]/} vftfx¿ ;~rfng jf lgoGq0f ub{5 . |
u|fxssf] v'nfOPsf] k|f]kmfOn;Fu d]n gvfg] u/L sf/f]af/sf] :t/df crfgs j[l4 x'g' . |
|
u|fxsn] af/Daf/ ;Dks{ hfgsf/L jf 7]ufgf kl/jt{g ul//xG5 . |
ljleGg :yfgx¿ jf pks/0fx¿af6 w]/} cgnfOg a}+lsª sf/f]af/x¿ x'g' . |
xfn} ldlt @)*# ;fn c;f/ @^ ut] g]kfn /fi6« a}+sn]] kl/kqdfkm{t\ a}+s tyf ljQLo ;+:yfx¿nfO{ lgis[o vftfx¿ k|of]u u/]/ x'g] ;Defljt dgL Do'n sf/f]af/x¿sf af/]df hgr]tgf clej[l4 ug{ lgb]{zg lbPsf] 5 .
